Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Etimolojik Açıdan
Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content

 

 

 

 

 

 

 

 

Dümen

3 Şubat 2021

     Deniz ve hava taşıtlarında istenilen yönde hareketi sağlamak içi kullanılan hareketli parça; yönetim, idare. Mecaz olarak hîle veya dalavere karşılığında biliniyor. İtalyanca timone (=dümen) sözünden Türkçeye geçmiş olabilir. İspanyolca timón, Katalanca timó, Fransızca timon, Maltaca tmun ve Yunanca timóni sözleri ‘dümen’i ifade ediyor. İtalyanca timoniere (=düzenci, düzenbaz) ve Fransızca timonier (=dümenci) sözleri de kullanılıyor.

     Belirtilen kelimeler Latince tēmō (=bir arabanın direği veya boyunduruğu, kirişi; araba) sözünden kaynaklanıyor. Mecaz açıdan dümen sözcüğüne istinaden dümen çevirmek (=entrika peşinde olmak), dümeni kırmak (=kaçmak, gitmek) dümen suyundan gitmek (=bir kimsenin istediği şekilde hareket etmek), dümeni elinde olmak (=egemen olmak), dümen kullanmak (=kurnazca idare etmek), dümen yapmak (=dalavere yapmak), dümen tutmak (=dizginleri elinde bulundurmak), dümeni eğri (=yan yan giden), dümenine bakmak (=kendi çıkarlarını kollamak) ve benzer deyimler kullanılıyor.