Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Etimolojik Açıdan
Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content

 

 

 

 

 

 

 

 

Kükürt

5 Mayıs 2021

     Keskin kokulu, mavi alevli, genellikle kristal veya toz halinde bulunan açık sarı renkte yanıcı bir maddedir. Element olarak S harfiyle gösterilmektedir. Farsça gūgird veya gūgerd sözü ‘kükürt’ü ifade etmektedir. Kükürt kelimesi de Farsçadan alınmadır. Farsçaya Pehlevice gōgird (=kükürt) kelimesinden nakledilmiştir. Pehlevice gōgird ōmand ‘kükürtlü’ oluşu dile getiriyordu. Kürtçe kukırd, kukurd veya kewkurd sözleri ‘kükürt’ demektir. Kürtçe kırkut (=kibrit) sözü de etimolojik açıdan aynı kökten türetilmiş olmalıdır. Kırkut vêḥıstın ‘kibrit yakmak’ karşılığındadır. Kükürt ile kibrit sözlerinin aynı kökten geldiklerine dair görüşümü Türkçeye yakın bir kısım dillerde kibrit karşılığında kükürt denilmesi de dayanak oluşturmaktadır. İranî Dillerden naklen kibrit karşılığında Kazaklar ve Tatarlar kükirt, Kırgızlar ve Türkmenler kükürt, Özbekler gügürt, Uygurlar gugut diyorlar. Aynı gruptaki dillerde kükürt sözü de kibrit karşılığıyla müştereklik arz etmektedir. Bu bağlamda, Türkmence ve Kırgızca kükürt, Kazakça ve Tatarca kükirt, Uygurca gugut, Özbekçe altıngügürt, Başkırtça kökört ve Azerice kükürd sözleri ‘kükürt’ü belirtiyor. Kibrit sözcüğüyle olan etimolojik ve tarihsel ilişkisine dair bkz. Kibrit.