Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Etimolojik Açıdan
Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content

 

 

 

 

 

 

 

 

Zembil

23 Aralık 2020

     Hasırdan, hurma liflerinden veya palmiye yapraklarından örülen kulplu sepet. Farklı yörelerde ‘ağzı geniş basık sepet’, ‘kafes’, ‘küfe’, ‘büyük harman kalburu’, ‘meyve sepeti’, ‘yassı sepet’ karşılığıyla bilinmektedir. Akadca zabbilum (=sepet) sözüyle bağlantılıdır. Akadca zabbilum sözü aynı dildeki wabālum (=taşımak, götürmek) yüklemiyle ilişkili gibi görünmektedir. Akadcadaki bu sözler ‘taşımak’, ‘aktarmak’, ‘nakletmek’le ilgili olan Sumercede kullanıldığı saptanan saḥar-šu-bala-a sözünden kaynaklanıyor olmalıdır. Akadca zabbilum, ‘sepet’le ilgili olan Sumerce gab-il sözünden kaynaklanıyor olsa gerektir. Kürtçe zembil, Farsça zenbil ve yaygın olmamakla birlikte Arapçada zanbil (=genellikle palmiye dallarından yapılan sepet) diye biliniyor. Aynı dilde zinbil şekli de görülüyor. Arapçada daha çok sala (>sele: ‘sepet’) sözü kullanılmaktadır.

     Farsça zenbil şeklinden Azericeye geçerek zänbil şekliyle telaffuz edilmiştir. Uygurcada zämbil şekliyle ifade edildiği gibi Rusçaya da intikal ederek zembil şeklinde ifade ediliyor. Ermenice zambyuğ (=sepet) sözünün de yukarıdaki etimolojik kökenle bağlantılıdır. Türkçedeki zembil sözünün Kürtçe zembil şeklinden alındığı kanısındayım.