30 Eylül 2026
Herhangi bir şeyi yukarıya doğru çekmekte kullanılan halat; dalyanlarda kullanılan bağlama aleti; gemilerde küçük makara. ‘Yelkenleri yukarıya basan makaralara dolanan ip’ karşılığındaki üçürdek sözünden evrilmiştir. Üçürdek sözü üç kök sözcüğüne dayanıyor. Bu söz XVI. yüzyılda Bursa Şer’iyye Sicilleri’nde kullanılan ‘üç telden örülmüş, üç kat edilmiş ip’ karşılığındaki üçürdüm sözüyle bağlantılıdır. Bu sözün üçürdek şekli XVI. yüzyıla ait 7 numaralı Mühimme Defteri’nde yer almaktadır. XVII. yüzyıla ait Evliya Çelebi Seyahatnamesi’nde çördek biçimi görülmektedir. Kâtip Çelebi’nin XVII. yüzyıl ortalarında yazdığı “Tuhfet’ül-kibâr fi esfâri’l-bihâr” adlı eserinde üçürdek sözü yer almaktadır. 1827’de Halil Efendi tarafından kaleme alınan “Kanunname-i Bahrîye-i Cihâdîye” adlı kitapta cördek şekliyle karşılaşılıyor. Çördek sözcüğü Çanakkale yöresinde ‘dalyanlarda kullanılan bağlama aleti’ karşılığıyla ifade ediliyor.