31 Ocak 2021
Aklını yitiren, çılgın. Latince dēlirus (=çılgın, deli) sözüyle bağlantılıdır. Latince dēleō (=tahrip etmek, imha etmek, bozmak, silmek) sözü de aynı ilişkiye açıktır. Latince dēlirium (=zihinsel yetilerin bir düzensizliği, hezeyan, çılgınlık) Kaşgarlı Mahmud’un sözlüğünde telü ve telwe (=deli, çılgın) sözleri mevcuttur. Kökensel açıdan Kaşgarlı’daki telü (>delü>deli) sözcüğünün Latince delirus ile ortak bir maziye sahip oldukları gerçeği göz ardı edilemez. Eski Yunanca delēo (=yıkmak, yok etmek, zarar vermek), dēlesis (=yıkım, tahribat), delēseis (=yıkıcı, kötü, fena, uğursuz) kelimeleri en eski sözler olarak belirmektedir. Altı çizilen bu kelimelerin Delos Adasının adıyla ilişkili olduğu kanısındayım. Antik Yunan mitolojisine göre Delos Adası kayalıklardan oluşuyor ve çılgıncasına denizler üzerinden yüzermiş. İtalyanca delirare (=sayıklamak, saçmalamak) ve delirio (=sayıklama, çılgınlık) kelimeleri de aynı açıdan dikkate alınmalıdır.