14 Nisan 2021
Genellikle sacdan yapılıp içine köz halindeki ateş parçaları konulan ayaklı seyyar ısıtma ve pişirme aracı. Arapça menḳal (=seyyar/taşınır ısıtma aracı) sözünden gelmektedir. Arapça nḳl (=nakil, taşıma, seyyar, taşınır, portatif) köküyle bağlantılıdır. İçine ateş konulan bir nakil aracıdır. Ayrıca İbranicede mangal sözü kullanıllıyor. Semitik Dillerden kaynaklanan bu söz Farsçada mengal, Kürtçede manḳal, Süryanicede manḳal şekliyle ifade ediliyor. Süryanicede ‘mangal‘a gumré de deniliyor. Ermenicede gragaran sözüyle belirtilmektedir. Mangal, Somali Arapçasında girgire sözüyle dile getiriliyor. Kürtçe veya Farsça aracılığıyla Türkçeye yakın dillere de intikal etmiştir: Kazakça, Uygurca ve Azerice mangal, Özbekçe, Tatarca, Kırgızca manğal ve Anadolu Oğuzcasında manğal şekli biliniyor. Rusçada jarovna sözünün yanı sıra mangal kelimesi de kullanılıyor.
Türkçede mangalda kül bırakmamak deyimi bir kimsenin kendisini abartılı bir biçimde övmesi ve yapamayacağı büyük iddialarda bulunması olarak anlaşılır. (Bir kimsede) mangal kadar yürek olmak deyimi ise, üstün cesaret sahibi oluşu vurgulamaktadır. Her iki deyim mangal çevresinde söylendiğinden olsa gerek mangalla ilişkilendirilmiştir.