8 Mayıs 2025
Anadolu’da Cumhuriyet Dönemi’nde verilen kadın adlarından. Göktürk hükümdarları soyunun İrani adı. Bir İrani kavim olan Hotan Sakalarının dilinde aşşeina (=mavi veya mavi karışımlı koyu renk) sözcüğüyle ilişkilidir. Bu bağlamda Göktürklere kök (=mavi) Türkler denilmiştir. Ayrıca Göktürklere İran kültür egemenliğinin etkisiyle Zerdüştilik de sirayet etmiştir. Sakaca/İskitçe aşşeina sözcüğü Soğdca ağşēna (=mavi, gök ya da yeşil) sözcüğüyle aynı köktendir. Eski Farsça a-ḫšaēna (=koyu renk) sözcüğüyle bağlantılıdır. Latince aksis/assis (=gök) sözcüğü de etimolojik açıdan Eski İrani Dillerdeki benzer sözcüklerle ilişkilidir. Bu sözcüklerin Kürtçe şin (=mavi veya kimi yörelerde yeşil) sözcüğüyle de bağlantısı bulunmaktadır. Aynı dilde şin kırın (=yeşertmek; canlandırmak) yüklemi kullanılıyor. Bu sözcük Ermenice şen (=canlanma, yeşerme; neşelenme) sözcüğüyle eş kökenlidir. Eski Farsça ve Avestaca ḫšaēta veya ḫşaēna ışığı, aydınlığı ifade etmiştir. Aynı dillerdeki a-ḫşaēna koyuluğu, koyu rengi belirtmiştir. Bu sözcükler Sanskritçe ākşā (=mavi, koyu mavi) sözcüğüyle ortak kökene sahiptir. Avestaca aša ve Eski Slavca asi sözcükleri maviliğe işaret etmiştir. Asena adına dair bkz. W. Bailey, “Dictionary Of Khotan Saka”, Cambridge 1979, s.26); Christian Bartholomae. “Altiranisches Wörterbuch”, Strassburg 1904, s.51, 541.